Khủng hoảng giá lợn

Chiến lược giải cứu thịt lợn: Trái đắng Trung Quốc

Việc hạn chế nhập khẩu hay đề xuất các doanh nghiệp dự trữ thịt lợn chỉa là giải pháp tình thế, không giải quyết được tình trạng thịt lợn rớt giá.

Giải pháp thiếu bền vững

Bộ NNPTNT vừa có văn bản xin ý kiến Thủ tướng về một số giải pháp giải cứu tình trạng giá thịt lợn không ngừng giảm hiện nay.

Đáng chú ý, Bộ này kiến nghị Thủ tướng yêu cầu các đơn vị có năng lực dự trữ, chế biến thịt tăng cường mua giết mổ cấp đông thịt heo, thịt gia cầm trữ.

Ngoài ra, xem xét, dừng các hoạt động tạm nhập tái xuất sản phẩm thịt, phủ tạng từ bên ngoài qua Việt Nam vào thị trường các nước trong khu vực, nhằm bảo vệ thị phần cho các sản phẩm chăn nuôi trong nước.

Trước thông tin trên, trao đổi với Đất Việt, ông Nguyễn Đăng Vang – Chủ tịch Hiệp hội Chăn nuôi Việt Nam cho rằng kiến nghị trên chỉ mang tính chất tạm thời.

Theo ông Vang, tình trạng cung vượt cầu đối với ngành chăn nuôi lợn đang xảy ra tại nhiều địa phương trên cả nước.

Vào thời điểm này mọi năm chúng ta cần khoảng 27,5 triệu con lợn để cung cấp cho thị trường nhưng hiện nay con số trên đã lên tới 30 triệu con. Việc dư thừa tới 2,5 triệu con lợn khiến cho giá cả thịt lợn bị giảm mạnh, có thời điểm dân bị lỗ đến 12.000 đồng/kg.

Thịt lợn rớt giá. Ảnh: TTO

Thịt lợn rớt giá. Ảnh: TTO

'Nếu kiến nghị doanh nghiệp mua thêm tôi nghĩ cũng không giải quyết được vấn đề gì vì nhu cầu thị trường chỉ có như vậy. Thịt thừa nhiều nên sức mua không hết. Trường hợp hạn chế nhập khẩu thịt để bảo vệ thị phần cho các sản phẩm chăn nuôi trong nước tôi nghĩ cũng không hiệu quả lắm. Hiện nay nhập khẩu thịt lợn vào thị trường Việt Nam cũng không đáng bao nhiêu cả, tính ra chưa đến 1%', ông Vang nhấn mạnh.

Đồng quan điểm, PGS.TS Nguyễn Duy Thịnh, nguyên Viện trưởng viện Công nghệ và thực phẩm – ĐH Bách khoa Hà Nội cũng khẳng định, những giải pháp được đưa ra chỉ mang tính chất tình thế, không phải căn nguyên để giải quyết vấn đề.

Theo ông Thịnh, nếu doanh nghiệp thấy người dân có nhu cầu lớn với thịt lợn, chắc chắn sẽ nhập thêm từ phía người chăn nuôi. Tuy nhiên trong điều kiện hiện nay việc yêu cầu các đơn vị có năng lực dự trữ, chế biến thịt mua thêm cũng rất khó.

'Thị trường của chúng ta chỉ có thể. Doanh nghiệp mua thêm cũng khó có thể bán được. Nếu chúng ta tập trung thịt lợn trong dân rồi tiến hành xuất khẩu thì sẽ giải quyết được các vấn đề. Tuy nhiên điều này lâu nay Việt Nam chưa làm được.

Hơn nữa, khi Việt Nam đã gia nhập WTO, nền kinh tế thị trường mở cửa với các quốc gia thì nên để doanh nghiệp trong nước được tiếp cận với những nguồn thịt nhập từ nước ngoài với chất lượng và giá cả phù hợp hơn. Việc hạn chế nhập khẩu cũng không phải giải pháp hay và gây khó khăn thêm cho doanh nghiệp', ông Thịnh nhấn mạnh.

Trái đắng từ Trung Quốc

Để xảy ra tình trạng 'vỡ trận' thịt lợn, PGS.TS Nguyễn Duy Thịnh cho rằng có nhiều nguyên nhân cả chủ quan lẫn khách quan.

Đầu tiên là do ngành nông nghiệp Việt Nam nói chung và ngành chăn nuôi lợn nói riêng chưa có một chiến lược toàn diện, đầy đủ với các phân tích về cung – cầu.

Người nông dân không được định hướng một cách cụ thể nên chăn nuôi theo hình thức tự phát, thích gì nuôi nấy và mỗi người một kiểu.

'Tôi nghĩ trách nhiệm đầu tiên phải thuộc về Bộ NNPTNT. Đáng lẽ cơ quan chiến lược của Bộ trực tiếp phải nghiên cứu và đưa ra các dự báo, chúng ta nên phát triển ở mức độ nào, số lượng bao nhiêu cho phù hợp rồi có sự điều chỉnh. Bây giờ nhiều người đau xót nói giá thịt bằng giá rau. Đó là điều rất là vô lý', ông Thịnh phân tích.

Một nguyên nhân khác được vị chuyên gia chỉ ra đó là Việt Nam phụ thuộc quá nhiều vào thị trường Trung Quốc. Theo ông Thịnh, không chỉ riêng mặt hàng thịt lợn mà trước đây dưa hấu, chè, rau củ quả, nông dân Việt Nam cũng 'điêu đứng' với các thương lái người Trung Quốc.

Đặc biệt, việc xuất khẩu thịt lợn theo con đường tiểu ngạch khiến cho người nông dân Việt Nam luôn rơi vào tình thế bị động.

'Có những thương nhân là người tốt nhưng cũng có kẻ xấu, làm ăn không lành mạnh. Họ tung tin mua lợn này lợn kia và người dân trong nước đua nhau đi nuôi. Giá cám, thức ăn chăn nuôi vốn đắt nhưng sau khi lợn đến giai đoạn xuất chuồng thì thương lái lại dừng mua. Số lượng nhiều dân không bán được. Chúng ta bị động với kế hoạch sản xuất của mình.

Tình trạng lợn, hoa quả cứ ùn tùn kéo lên biên giới để chờ xuất sang Trung Quốc diễn ra phổ biến nhiều năm qua. Khi Trung Quốc từ chối thì người thua thiệt là nông dân Việt Nam', ông Thịnh nói.

Chăn nuôi lợn bền vững

Để giải quyết tình trạng trên, vị chuyên gia cho rằng cần phải đẩy mạnh nuôi lợn theo mô hình bền vững, tránh tình trạng manh mún như thời gian qua. Đặc biệt để tránh rủi ro khi làm ăn với các thương lái người Trung Quốc, chúng ta cần xuất khẩu theo con đường chính ngạch, hạn chế tình trạng xuất khẩu tiểu ngạch.

'Việt Nam và Trung Quốc phải ngồi vào bàn bạc cụ thể với nhau xem nhu cầu cụ thể ra sao để lên phương án hợp tác. Chúng ta phải tạo ra con đường chính ngạch, làm ăn nghiêm chỉnh, ký hợp đồng cụ thể về tiêu chuẩn, chất lượng để tránh bị làm khó như thời gian qua', ông Thịnh nhấn mạnh.

Ngoài ra, Nhà nước cần đứng ra làm đầu mối để tập hợp các sản phẩm thịt lợn từ người dân rồi chuyển giao cho các nhà máy, doanh nghiệp, cơ sở chế biến xử lý tập trung. Việc sản xuất tập trung sẽ nâng cao chất lượng thịt và tạo thêm cơ hội để Việt Nam xuất khẩu thịt sang các thị trường khác.

'Chúng ta cũng cần xây dựng các kho bảo quản để dự trữ khu sản phẩm dư thừa. Người ta có thể tiến hành bảo quản lạnh trong một thời gian từ 3-6 tháng. Từ trước đến này chúng ta không chủ động được việc này', ông Thịnh chia sẻ.

>> Xem thêm: Nông dân khóc ròng vì giá thịt lợn, chuối, dưa hấu, vú sữa... rẻ như bèo

Theo Hoàng Nam/Đất Việt

Tags: Dự trữ thịt lợn  |  giải cứu chăn nuôi  |  thương lái trung quốc  |  Chăn nuôi Việt Nam  |  Hiệp hội chăn nuôi  |  PGS.TS Nguyễn Duy Thịnh

Video bạn có thể quan tâm

Rùng mình công nghệ dùng hóa chất biến thịt bò thối thành tươi