Ba lý do dẫn đến xung đột nóng Nga - Thổ tại Idlib

Gần đây quan hệ Nga-Thổ Nhĩ Kỳ đã bắt đầu nóng lên trở lại...

Lực lượng Hàng không Vũ trụ Nga đang tăng cường hoạt động chống lại các chiến binh thân Thổ Nhĩ Kỳ ở Idlib, trong khi ở chiều ngược lại, Tổng thống Erdogan nói rằng ông không công nhận kết quả cuộc bầu cử ở Crimea và yêu cầu người Nga 'không chiếm đóng'. Những yếu tố trên có làm xảy ra một đợt bùng phát quân sự mới ở miền Bắc Syria?

Cần nhắc lại Ankara và Moskva đang tiến hành 3 cuộc chiến tranh 'ủy nhiệm' cùng lúc - ở Syria, Libya và Nagorno-Karabakh. Tuy nhiên tại Azerbaijan Thổ Nhĩ Kỳ đã chiến thắng áp đảo, khiến địa bàn chiến lược này lọt vào tay 'Sultan' Erdogan. Hiện Nga đang cố gắng đưa mọi thứ xảy ra vào một bức tranh duy nhất, do vậy một cuộc xung đột nóng rất có thể bùng phát ở Idlib.

Ở một giai đoạn lịch sử nhất định, việc chia Idlib thành hai phần thực sự có ý nghĩa, vì nó cho phép đóng băng các hoạt động quân sự, điều động các chiến binh từ khắp nơi trên đất nước về một địa điểm và cho Damascus thời gian để nghỉ ngơi.

Thổ Nhĩ Kỳ đã chiếm cứ phía Bắc tỉnh này và có thể hoàn thành việc xây dựng 'vành đai an ninh' dọc theo biên giới của mình, trong khi nửa phía Nam vẫn nằm dưới sự kiểm soát của các nhà chức trách Syria.

Tuy nhiên tình trạng trên không thể tiếp diễn vô thời hạn và chính quyền Syria sẽ không ngừng chiến đấu cho đến khi những kẻ xâm lược nước ngoài rời khỏi đất đai của họ.

Quân đội chính phủ Syria (SAA) đang liên tục tích lũy lực lượng ở Idlib để có thể đánh bật quân Thổ Nhĩ Kỳ và các chiến binh thân Ankara. Đây là một vấn đề mang tính nguyên tắc; câu hỏi duy nhất là khi nào nỗ lực này sẽ diễn ra và Nga đóng vai trò gì trong đó.

Thổ Nhĩ Kỳ đang tăng cường hàng ngàn quân tới tỉnh Idlib của Syria

Vấn đề khí đốt

Tất nhiên vấn đề ở đây không chỉ là mong muốn trả đũa Thổ Nhĩ Kỳ vì những gì diễn ra tại Nagorno-Karabakh, nơi Điện Kremlin không trực tiếp tham gia vào cuộc chiến với Azerbaijan. Câu hỏi ở đây nằm ở yếu tố kinh tế.

Ankara đa dạng hóa các nguồn cung cấp năng lượng của mình càng nhiều càng tốt: đó là Dòng chảy Xanh và Dòng chảy Thổ Nhĩ Kỳ từ Nga, các đường ống trục từ Azerbaijan và Iran, cũng như các cảng khí hóa lỏng (LPG) trên bờ biển. Tất cả cho phép 'Sultan' Erdogan theo đuổi chính sách năng lượng rất linh hoạt.

Năm ngoái khi giá LPG suy giảm, Ankara bắt đầu giảm mua khí đốt từ đường ống của Nga một cách có hệ thống, ngay cả khi có khả năng bị phạt. Đồng thời việc sử dụng LPG tại thời điểm đó mang lại nhiều lợi nhuận hơn.

Hiện nay do mùa Đông lạnh giá và việc tiêu thụ khí hóa lỏng ngày càng tăng ở các nước Đông Nam Á, giá thành của nó đã tăng lên mức bất thường và Thổ Nhĩ Kỳ một lần nữa quay trở lại mua nhiên liệu trực tiếp từ Gazprom. Mức tăng trong nửa đầu năm 2021 lên tới 14,64 tỷ m3, tức 209%.

Nói cách khác, bằng cách thay thế phần giá tăng của LPG bằng khí đốt Nga, Ankara có cơ hội bán lại khối lượng LPG đã ký hợp đồng trước đó cho châu Âu. Rõ ràng đối với Gazprom, công ty quan tâm đến sự thiếu hụt nguồn năng lượng ở EU vào thời điểm trước khi bắt đầu mùa nóng, những kịch bản như vậy là không có lợi.

Dự án Turk Stream mang lại nhiều lợi ích kinh tế cho Thổ Nhĩ Kỳ

Tham vọng lớn hơn của Thổ Nhĩ Kỳ

Gần đây trên báo chí xuất hiện thông tin về các vấn đề sức khỏe của Tổng thống Turkmenistan Berdymukhamedov. Nhưng nhà chức trách nước này đã ngay lập tức phủ nhận. Việc Nga quan tâm đặc biệt đến tình hình ở Ashgabat vì những lý do sau:

Thứ nhất, Turkmenistan là quốc gia nói tiếng Turkic duy nhất đã thẳng thừng bác bỏ tham gia dự án 'Turan vĩ đại' của Tổng thống Erdogan. Theo cách tương tự, họ từ chối trở thành thành viên của CSTO.

Thứ hai, Turkmenistan rất giàu có về khí đốt, được xuất khẩu sang Trung Quốc và Nga. Hiện tại Gazprom cung cấp khí đốt Trung Á cho châu Âu thông qua Dòng chảy Thổ Nhĩ Kỳ. Nếu 'đường ống dẫn khí đốt xuyên Caspian' được xây dựng trong tương lai thì khí đốt của Turkmenistan có thể chảy đến EU thông qua Azerbaijan và Thổ Nhĩ Kỳ.

Thứ ba, sự thay đổi chế độ gần đây đã diễn ra ở Afghanistan, nước láng giềng Turkmenistan có thể trở thành hướng đi hứa hẹn nhất cho sự bành trướng của Taliban. Đối với sự quan tâm của người Thổ Nhĩ Kỳ, có thể 'Sultan' Erdogan đã tìm được một ngôn ngữ chung với nhóm Hồi giáo cực đoan này.

Do vậy nếu những thay đổi thực sự diễn ra ở Ashgabat thì Ankara có thể tham gia tích cực bằng cách mở một mặt trận 'ủy nhiệm' khác chống lại Nga ở Trung Á. Vậy Moskva sẽ phản ứng ra sao?

Ở giai đoạn này, một cuộc tấn công thông qua các 'lực lượng ủy nhiệm' Syria của Nga ở Idlib là hoàn toàn có thể xảy ra để làm suy yếu vị thế, hoặc thậm chí trục xuất hoàn toàn quân Thổ Nhĩ Kỳ khỏi phía Bắc Cộng hòa Ả Rập, đồng thời làm trầm trọng thêm vấn đề người tị nạn của Ankara, điều này sẽ buộc Tổng thống Erdogan phải hạn chế mở 'mặt trận mới', qua đó giữ ổn định tình hình xung quanh Nga.

Theo Tùng Dương/Đất Việt Link Gốc:           Copy Link
http://baodatviet.vn/the-gioi/quan-he-quoc-te/ba-ly-do-dan-den-xung-dot-nong-nga--tho-tai-idlib-3439401/

Tags: Quan hệ Nga - Thổ Nhĩ Kỳ  |  Chiến tranh Idlib  |  Căng thẳng Moskva - Ankara