Cuộc chiến Taliban-Thổ Nhĩ Kỳ sẽ kết thúc ra sao?

Viễn cảnh xung đột quân sự giữa Taliban và Thổ Nhĩ Kỳ được đánh giá là rất có khả năng xảy ra.

Thổ Nhĩ Kỳ dự định giành quyền kiểm soát sân bay ở Kabul sau khi Quân đội Mỹ rút khỏi đây. Đáp lại, Taliban cáo buộc Ankara vi phạm chủ quyền Afghanistan và cảnh báo chống lại quân chiếm đóng. Ankara theo đuổi những mục tiêu nào trên đất Afghanistan và việc tăng cường ảnh hưởng của họ ở Trung Á có thể mang lại lợi ích gì cho Nga?

Hôm 14/7, đặc phái viên của Nga về Afghanistan - ông Zamir Kabulov, nói rằng các hành động thù địch tích cực ở nước này có thể tiếp diễn trong hai tháng nữa, trong đó Taliban có thể nắm quyền kiểm soát thêm một số tỉnh. Nhưng điều này không có nghĩa là chủ quyền của Taliban ở Afghanistan được xác lập.

Ông Kabulov lưu ý rằng Taliban đã giành quyền kiểm soát nhiều vùng lãnh thổ nhưng không thể chiếm và giữ các trung tâm hành chính. 'Đúng, Taliban có khả năng từ quan điểm quân sự để thực hiện các cuộc đột kích vào thành phố, nhưng để kiểm soát thì họ chưa đủ sức mạnh để làm điều đó'.

Hãy nhớ lại rằng tại Afghanistan, đang diễn ra cuộc đối đầu giữa quân chính phủ và Taliban trong bối cảnh Quân đội Mỹ đã rút khỏi đất nước. Tuần trước, lực lượng an ninh Afghanistan đã ngăn chặn được Taliban ở Kandahar.

Vào ngày 9/7, nhiều báo cáo cho biết ngoài các cửa khẩu biên giới Tajikistan đã bị chiếm giữ, Taliban còn lấy được nhiều trạm kiểm soát ở biên giới Iran và Turkmenistan. Tuy vậy đại diện chính thức của văn phòng chính trị Taliban - ông Muhammad Naim nói rằng các quốc gia láng giềng không cần phải lo lắng về an ninh ở biên giới của họ.

Ngoài ra hôm thứ 13/7, một nguồn tin trong giới quân sự nói rằng điểm chiến lược Spin Boldak trên biên giới với Pakistan, có tầm quan trọng lớn về thương mại và kinh tế, đã nằm dưới sự kiểm soát của Taliban.

Trong bối cảnh đó, Thổ Nhĩ Kỳ đang cho thấy hoạt động ngày càng tăng trong khu vực. Đã có báo cáo về đề xuất của Ankara cung cấp an ninh cho sân bay Kabul sau khi Quân đội Mỹ rút đi.

Tổng thống Recep Tayyip Erdogan cho biết, Ankara và Washington đã nhất trí về kế hoạch bảo vệ sân bay này. Đến lượt mình, Mỹ hoan nghênh 'cam kết' của Thổ Nhĩ Kỳ trong việc đóng vai trò hàng đầu đảm bảo an ninh cho cảng hàng không.

Trước tình hình trên, Taliban cảnh báo: 'Nếu Quân đội Thổ Nhĩ Kỳ ở lại Afghanistan, họ sẽ kháng cự, và trách nhiệm về hậu quả sẽ đặt lên vai 'những kẻ can thiệp vào công việc nội bộ' của nước này'.

Cần nhắc lại, Kabul là cảng hàng không chính ở Afghanistan cho các nhà ngoại giao và nhân viên nhân đạo. Phương Tây lo ngại sân bay này sẽ rơi vào tay Taliban sau khi liên quân này rời đi, vì vậy NATO đang nỗ lực tìm ra giải pháp cho vấn đề.

Thổ Nhĩ Kỳ và Taliban đang bên bờ cuộc chiến tranh

Ông Yevgeny Satanovsky - Chủ tịch Viện Trung Đông của Nga cho biết nguy cơ xảy ra đụng độ giữa Taliban và Thổ Nhĩ Kỳ ở Afghanistan ngày càng lớn. 'Taliban đã sẵn sàng cho những hành động bất ngờ nhất, đặc biệt khi họ là các nhóm phân tán với sự lãnh đạo riêng. Bạn không bao giờ biết một số chỉ huy chiến trường sẽ làm gì, ai đó sẽ làm bạn với Ankara, và ai đó sẽ chống lại họ'.

Nhưng những lời đe dọa sẽ không ngăn được Thổ Nhĩ Kỳ, vì Ankara từ lâu đã ấp ủ kế hoạch giành chỗ đứng ở Afghanistan nhằm mở rộng ảnh hưởng chính sách đối ngoại và bành trướng ở Trung Á.

'Thổ Nhĩ Kỳ đã có mặt trên đất Afghanistan trong nhiều năm, chủ yếu dựa vào người địa phương, họ bảo trợ một số dân tộc để tìm kiếm sự ủng hộ', chuyên gia Satanovsky nhấn mạnh.

Theo đó trong trường hợp hợp nhất ở Afghanistan, Thổ Nhĩ Kỳ sẽ gia tăng ảnh hưởng trong khu vực nhằm tìm lại vị thế của Đế chế Ottoman, ông Satanovsky lưu ý.

Đổi lại, nhà phương đông Vyacheslav Matuzov nhận thấy hai lý do khiến Thổ Nhĩ Kỳ muốn hiện diện ở Afghanistan. Một mặt, 'Thổ Nhĩ Kỳ là người dẫn dắt chính sách đối ngoại của Mỹ ở Afghanistan', chuyên gia này nói. Mặt khác, Thổ Nhĩ Kỳ theo đuổi lợi ích riêng của mình tại đây.

Ảnh hưởng của ông Erdogan đang được 'kéo dài về phía Bắc - đến biên giới Nga. Khu vực này không chỉ bao gồm Azerbaijan. Chúng tôi cũng đang nói về chủ thuyết Turan, mà họ đang phát triển để 'đào sâu hơn' vào vùng Volga, Tatarstan, Tuva và các địa điểm khác. Tôi thậm chí không nói về Kazakhstan, họ có những vị trí xuất sắc ở đó', vị chuyên gia giải thích.

Ông Matuzov nhấn mạnh rằng Hoa Kỳ đang sử dụng 'các lợi ích mới của Ottoman và Turan của Erdogan', khuyến khích ông ta bằng mọi cách có thể. 'Ví dụ, việc Thổ Nhĩ Kỳ tăng cường sức mạnh ở Trung Á sẽ mang đến khu vực này không phải người Trung Quốc hay người Nga, mà là người Mỹ'.

'Thổ Nhĩ Kỳ là một trong những quốc gia hàng đầu của NATO. Chúng ta không được quên điều đó', chuyên gia Matuzov khẳng định. Đồng thời người theo chủ nghĩa phương Đông tin rằng Thổ Nhĩ Kỳ sẽ không thể định cư ở Afghanistan bởi vì Taliban, 'chắc chắn sẽ là lực lượng điều hành đất nước', đã nói rõ rằng họ sẽ không chấp nhận bất kỳ sự hiện diện quân sự nào của nước ngoài.

Người đối thoại chắc chắn: 'Mỹ - những người muốn đặt đồng minh Thổ Nhĩ Kỳ ở Kabul thay vì chính họ, sẽ bị chú ý'. Ông Matuzov cũng nhắc lại rằng 'người Mỹ đã không đối phó với Taliban trong 20 năm vì vậy Thổ Nhĩ Kỳ thậm chí còn có ít cơ hội hơn'.

Hội nghị thượng đỉnh bộ trưởng ngoại giao các nước thuộc Tổ chức Hợp tác Thượng Hải (SCO) diễn ra trong hai ngày 13 - 14/7 tại Dushanbe dành cho vấn đề này. Trong khuôn khổ hội nghị thượng đỉnh, Ngoại trưởng Nga Sergei Lavrov đã có cuộc hội đàm với người đồng cấp Afghanistan, họ thảo luận về hợp tác song phương, bao gồm cả lĩnh vực chống khủng bố và kinh tế thương mại.

Theo Tùng Dương/Đất Việt Link Gốc:           Copy Link
http://baodatviet.vn/the-gioi/quan-he-quoc-te/cuoc-chien-taliban-tho-nhi-ky-se-ket-thuc-ra-sao-3435469/

Tags: tình hình Afghanistan  |  Chiến sự Afghanistan  |  Chiến tranh Thổ Nhĩ Kỳ - Taliban