Nga có cần phải đề phòng Thổ Nhĩ Kỳ?

Chuyên gia chính trị Hy Lạp cảnh báo về khả năng bội ước của Tổng thống Thổ Nhĩ Kỳ Recep Tayip Erdogan, sau cuộc gặp người đồng cấp Nga Vladimir Putin.

Chuyên gia Hy Lạp cảnh báo Nga về Thổ Nhĩ Kỳ

Trước ngưỡng cuộc hội đàm giữa Tổng thống Nga Vladimir Putin và nhà lãnh đạo Thổ Nhĩ Kỳ Recep Tayyip Erdogan, chuyên gia khoa học chính trị Hy Lạp Paul Antonopoulos đã cảnh báo Moscow về những 'rủi ro' trong quan hệ với Thổ Nhĩ Kỳ, xuất phát từ lập trường không đáng tin của nước láng giềng thuộc NATO.

Trước đó, Bộ trưởng Ngoại giao Nga Sergei Lavrov đã nhắc đến một trong những chủ đề của cuộc gặp giữa các Tổng thống Nga và Thổ Nhĩ Kỳ vào ngày 29 tháng 9 tại Sochi là các nguyên thủ sẽ thảo luận việc thực hiện thỏa thuận về đấu tranh chống bọn khủng bố ở khu vực giảm leo thang Idlib.

Ngoại trưởng Lavrov nhấn mạnh, Moscow thực sự không hài lòng vì phía Thổ Nhĩ Kỳ thực hiện cam kết một cách chậm chạp.

Bình luận về vấn đề này, chuyên gia Paul Antonopoulos cảnh báo trong bài viết dành cho tờ InfoBrics rằng, bất kể việc đang thiết lập quan hệ tích cực với Nga trên nhiều lĩnh vực, Thổ Nhĩ Kỳ sẽ dễ dàng đồng ý hợp tác với phương Tây, nếu Ankara nhận thấy có lợi ích nào đó trong việc này.

Nhà khoa học chính trị Antonopoulos nhắc rằng, Ankara đã đề nghị Moscow tạo lập nền tảng để giải quyết các vấn đề gắn với Trung Đông và Caucasus (Ngoại Kavkaz). Các nước Armenia, Azerbaijan, Iran và Gruzia (Georgia) cũng được mời liên kết vào nền tảng này.

Theo quan điểm của nhà khoa học chính trị, bước đi như vậy không hề có bất kỳ đảm bảo nào rằng Thổ Nhĩ Kỳ sẽ thiết lập quan hệ với Nga, chứ không phải là kết thân với châu Âu và Hoa Kỳ, vì rằng danh tiếng của nhà lãnh đạo Thổ Nhĩ Kỳ phụ thuộc vào việc lựa chọn nước đối tác.

'Mặc dù đề xuất của ông Erdogan về tạo lập nền tảng khu vực để giải quyết các vấn đề là bước đi tích cực và đúng hướng, nhưng tính đến hành vi không đáng tin cậy và những vụ lật mặt liên tiếp của ông ta trong quá khứ, Moscow một mặt sẽ nhiệt tình tiếp nhận khối như vậy, nhưng mặt khác sẽ cảnh giác vì biết rằng Thổ Nhĩ Kỳ thường dễ dàng quay ngoắt sang phương Tây' - chuyên gia Antonopoulos kết luận.

Trước đó, các chuyên gia cũng đã từng gọi Thổ Nhĩ Kỳ là 'chuyên gia đu dây' trong quan hệ giữa Nga và phương Tây, đặc biệt là đối với Mỹ ở Syria.

Theo đó, chính sách đối ngoại của Thổ Nhĩ Kỳ từ trước đến nay vốn nổi tiếng về 'sự linh hoạt' hay nói trắng ra là 'cơ hội', thường thay đổi rất nhanh chóng và khó dự đoán ngay cả đối với các đồng minh, chứ không riêng gì Nga và các nước láng giềng không thân thiện.

Những bài học quá khứ

Ngay sau khi Nga can thiệp quân sự vào Syria, quan hệ Moscow-Ankara đã gia tăng căng thẳng do vụ F-16 Thổ Nhĩ Kỳ bắn rơi Su-24 Nga hồi tháng 11/2015.

Tuy nhiên, sau khi Nga áp đặt các biện pháp trừng phạt đối với Thổ Nhĩ Kỳ, triển khai nhiều hệ thống vũ khí ở Syria để đối phó với nước này; song song với việc Mỹ gia tăng hiện diện ở đông bắc Syria và hết sức ủng hộ người Kurd, ông Erdogan đã 'quay xe', xin lỗi người đồng cấp Nga Putin để Moscow dỡ bỏ lệnh trừng phạt, nối lại các dự án kinh tế lớn (xây dựng tuyến đường ống dẫn khí đốt TurkStream - 'Dòng chảy Thổ Nhĩ Kỳ'; hay xây dựng nhà máy điện hạt nhân Akkuyu…) và làm ngơ cho Thổ Nhĩ Kỳ tiến hành 'Chiến dịch Lá chắn Euphrates' (Operation Euphrates Shield), mượn cớ đánh IS để xâm chiếm một vùng rộng ở tỉnh Aleppo của Syria.

Bên cạnh đó, Ankara đã tham gia vào một diễn đàn đối thoại chính trị thành công với Moscow và Tehran, ngăn cản sự can thiệp của Nga vào kế hoạch giành quyền kiểm soát khu vực Bắc-Tây Bắc Syria của họ; đồng thời ngăn cản việc chính quyền của ông Putin hỗ trợ cho người Kurd, hay gây khó dễ cho các chiến dịch quân sự của nước này ở Syria.

Một ví dụ điển hình khác là Thổ Nhĩ Kỳ đã có thỏa thuận với Nga để nhanh chóng giảm bớt sự hiện diện ở tỉnh Idlib của Syria hồi tháng 11 năm ngoái để đổi lấy việc tham gia lực lượng gìn giữ hòa bình trong thỏa thuận ngừng bắn Nagorno Karabakh - khu vực được Armenia ủng hộ để ly khai khỏi Azerbaijan.

Ngoài ra, Thổ Nhĩ Kỳ còn thể hiện tính hai mặt rõ nét khi muốn lợi dụng Ukraine để gây rối loạn cho Nga ở khu vực Biển Đen. Ankara tuyên bố cuộc trưng cầu dân ý năm 2014 là 'bất hợp pháp', không công nhận ở Crimea thuộc Nga và thường phối hợp với Kiev để hậu thuẫn người Tarta Thổ Nhĩ Kỳ ở Crimea đòi lại bán đảo này.

Bên cạnh đó, Ankara cũng có những thỏa thuận ngầm với Washington, ví dụ như chiến thắng của quân đội Thổ Nhĩ Kỳ trong chiến dịch 'Cành Ô liu' (Operation Olive Branch) trước 'Các Đơn vị Bảo vệ Nhân dân người Kurd' (YPG) ở Afrin trở nên dễ dàng có thể nhờ một thỏa thuận chính trị ngầm giữa ông Erdogan và cựu Tổng thống Mỹ Donald Trump.

Nhờ thỏa thuận này, Hoa Kỳ đã ngừng hỗ trợ quân sự cho các lực lượng dân quân người Kurd ở tây bắc Syria và gây sức ép lên lãnh đạo người Kurd ở phần còn lại của cái gọi là Rojava (các Khu tự trị người Kurd khác là Kobani Canton và Cezire/Jazira Canton).

Kết quả là, YPG đã bỏ rơi thành trì chính ở Afrin mà hầu như không bắn một phát súng chống cự nào, giúp Quân đội Thổ Nhĩ Kỳ và nhóm phiến quân ủy nhiệm của họ ở Syria mang tên 'Quân đội Syria Tự do' (FSA) nhanh chóng đánh chiếm khu vực này.

Theo Thiên Nam/Đất Việt Link Gốc:           Copy Link
http://baodatviet.vn/the-gioi/quan-he-quoc-te/nga-co-can-phai-de-phong-tho-nhi-ky-3439576/

Tags: Thổ Nhĩ Kỳ không công nhận Crimea thuộc Nga  |  Nga xây dựng TurkStream  |  Thổ Nhĩ Kỳ chiếm Idlib  |  Thổ Nhĩ Kỳ chiếm Aleppo  |  Thổ Nhĩ Kỳ can thiệp Nagorno Karabakh